Odsłonięcie tablicy w Bystrampolu

W dniu 4 sierpnia 2018 roku Prezes Oddziału Warszawskiego Związku Szlachty Polskiej pani Iwona Zawisza-Chrzanowska wzięła udział w uroczystościach ku czci uczestników Powstania Styczniowego 1863/64 w Bystrampolu na Litwie. W rodowej siedzibie kuzynów pani prezes, panów Tadeusza i Krzysztofa Bystramów, gdzie odbyło się to wydarzenie, odsłonięto również tablicę ku czci powstańców styczniowych – ks. Antoniego Mackiewicza i barona Władysława Bystrama.

Ks. Antoni Mackiewicz (ur. 1826 lub 1828 w Cytowianach na Żmudzi, zm. 28 lub 16 grudnia 1863 w Kownie) – polski duchowny katolicki, inicjator powstania styczniowego 1863–64 na Litwie, naczelnik wojenny województwa kowieńskiego, organizator i dowódca oddziału partyzanckiego.
Ukończył studia na uniwersytecie w Kijowie. W 1850 przyjął święcenia kapłańskie. Był znanym kaznodzieją wileńskim. Działalność duszpasterską i społeczną rozwinął pracując na Żmudzi.
Po wybuchu powstania styczniowego zorganizował w Podbrzeziu w powiecie poniewieskim pierwszy oddział powstańczy na Litwie, Pułk Podbrzeski. Początkowo pod rozkazami Dłuskiego, następnie Sierakowskiego, potem na czele samodzielnego oddziału chłopskiego brał udział w dziesiątkach potyczek. Ujęty przez Rosjan, został w Kownie stracony przez powieszenie.
Pamięć o ks. Antonim Mackiewiczu kultywowana jest na Żmudzi. W Podbrzeziu (obecnie w rejonie kiejdańskim), w domu księdza znajduje się muzeum Powstania Styczniowego.

Władysław Kazimierz Józef baron Bystram z Radlina h. Tarnawa urodził się w 1839 roku w Bystrampolu, był synem Karola Kazimierza Adolfa barona Bystrama z Radlina h. Tarnawa oraz Zofii Dominiki Teresy Mineyko h. Gozdawa. Uczestniczył w bitwie powstańców ks. Mackiewicza z oddziałami carskimi pod Bystrampolem w roku 1863. W majątku Bystramów również stacjonowali powstańcy. Za jego udział w powstaniu majątki jego ojca zostały objęte sekwestrem, a sam ojciec został uwięziony przez władze carskie. Matka Władysława Bystrama była kuzynką Henryka Sienkiewicza, który wielokrotnie gościł w majątku Bystramów, zbierał tam materiały do swej trylogii

Przekazanie Archiwum Rodu Rostworowskich

Archiwum Akt Nowych otrzymało w darze materiały pochodzące z Archiwum Rodu Rostworowskich. Jest to zbiór dokumentów, rękopisów, maszynopisów i licznych fotografii, które zebrał śp. Stanisław Jan Rostworowski (1934-2018), syn gen. Stanisława i Zofii z Mycielskich z Gębic, działacz spoleczny, polityk i publicysta. Archiwalia szeroko prezentują dzieje i dokonania przedstawicieli rodu Rostworowskich, głównie w XIX i XX wieku.
Darowiznę przekazała najbliższa rodzina – żona Barbara Rostworowska wraz z synem Wojciechem i córką Danutą Convain.

Oprócz członków rodziny Rostworowskich, w uroczystości wzięli udział: prof. Jan Żaryn, senator RP, Ewa Tomaszewska, posłanka RP oraz licznie reprezentowani pracownicy instytucji archiwalnych w Polsce. Zostali również zaproszeni członkowie Koła Nałęczów, Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego, Stowarzyszenia Potomków Sejmu Wielkiego oraz Związku Szlachty Polskiej. Nasz Związek reprezentowały następujące osoby: Prezes Michał Korsak, Członek Zarządu Głównego Tadeusz Łaguna, Barbara de Thun z Oddziału Gdańskiego, Iwona Zawisza-Chrzanowska – prezes Oddziału Warszawskiego oraz Andrzej Iwanowski – wiceprezes Oddziau Warszawskiego.
Pan dr Leszek Zakrzewski, który z ramienia AAN był organizatorem uroczystości przedstawił bardzo ciekawą prezentację zbiorów.

Artystycznym uzpełnieniem wydarzenia, tak istotnego w Roku Niepodległości, był przepiękny koncert pieśni Karola Pawła Rostworowskiego w wykonaniu Pani Anny de Thun, córki pani Barbary de Thun, przy akompaniamencie Martyny Kułakowskiej (fortepian).
Po uroczystości uczestnicy spotkania skorzystali z możliwości zwiedzenia Pałacu Belwederskiego. Poniżej galeria i linki do stron nt. wydarzenia.

Relacja foto Archiwum Akt Nowych:

Link

Relacja video Archiwum Akt Nowych:

Link

Prezentacja dr Leszka Zakrzewskiego:

Link

Opis Archiwum Rodu Rostworowskich:

Link

Program HaloPolonia TVP Polonia nt. Archiwum Rodu Rostworowskich.

Link

Pro Patria dla Ireneusza Jastrzebskiego

14 czerwca 2018 r. na placu przed Muzeum Więzienia Pawiak w Warszawie odbyły się uroczystości z okazji Narodowego Dnia Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady. Wziął w nich udział m.in. Prezes Rady Ministrów Mateusz Morawiecki, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk, Weterani Walk o Niepodległość RP, byli więźniowie niemieckich obozów, Strzelcy oraz młodzież szkolna.

W trakcie uroczystości szef UdSKiOR w dowód uznania zasług w upamiętnianiu walk o niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej odznaczył medalem „Pro Patria” Ireneusza Jastrzębskiego. Serdecznie gratulujemy Panu Ireneuszowi, który jest członkiem naszego Związku.

dr Paweł Jelec odznaczony Medalem za Długoletnią Służbę

Miło nam poinformować, że członek ZSzP dr Paweł Jelec został odznaczony przez Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej Andrzeja Dudę Brązowym Medalem za Długoletnią Służbę. Medal, na uroczystej sesji w dniu 28 maja 2018 r. z okazji Święta Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, został wręczony przez Ministra Adama Kwiatkowskiego, Sekretarza Stanu w Kancelarii Przydenta RP. Serdecznie gratulujemy!

Dzień Szabli 2018

Dzień Szabli odbywa się po raz piąty z inicjatywy Węgiersko-Polskiej Szkoły Szermierki Szablą we współpracy z Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie i Magyar Szablyavívó Iskola. Wydarzenie jest dofinansowane przez Węgiersko–Polski Program Współpracy Pozarządowej 2018 (A Magyar–Lengyel Nem-kormányzati Együttműködési Program 2018 támogatásával).
Jego partnerem jest Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.
Partnerzy: Minister Obrony Narodowej, Minister Obrony Narodowej Węgier, Ambasada Węgier w Warszawie, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Muzeum Wojska w Budapeszcie, Akademia Sztuki Wojennej, Związek Strzelecki „Strzelec”.
Patroni medialni: TVP 3 Warszawa, Radio dla Ciebie, Historykon.pl.

Program wydarzenia

  • 13:00 – 13:15 Oficjalne OTWARCIE (dziedziniec Muzeum Wojska Polskiego)
  • 13:15 – 13:45 POKAZ musztry konnej oraz posługiwania się szablą i lancą Szwadronu Honorowego 3. Pułku Szwoleżerów Mazowieckich im. Płk. J. H. Kozietulskiego (park Muzeum Wojska Polskiego)
  • 13:45 – 14:30 WARSZTATY SZERMIERKI SZABLĄ – trening podstawowych technik szermierczych pod opieką instruktorów Węgiersko-Polskiej Szkoły Szermierki Szablą i Magyar Szablyavívó Iskola (dziedziniec Muzeum Wojska Polskiego)
  • 14:30 – 14:50 PRELEKCJA pt. „László Borsody, geniusz szermierki szablą i Węgierski Królewski Instytut Wojskowy Kształcenia Nauczycieli Szermierki i Sportu im. Miklósa Toldiego oraz związki z polską szermierką” – Norbert Máday (namiot konferencyjny na dziedzińcu Muzeum, miejsca siedzące)
  • 14:50 – 15:00 Mini-film biograficzny „KEVEY” (namiot konferencyjny na dziedzińcu Muzeum, miejsca siedzące)
  • 15:00 – 15:40 PREMIERA KSIĄŻKI „Major János Kevey”, panel prowadzony przez autorkę biografii fechmistrza, Aleksandrę Karp z zaproszonymi gośćmi (namiot konferencyjny na dziedzińcu Muzeum, miejsca siedzące).
  • 15:40 – 17:00 POKAZY SZERMIERCZE i historyczne zaprezentowane przez Węgiersko-Polską Szkołę Szermierki Szablą i Węgierską Szkołę Szermierki (Magyar Szablyavívó Iskola) – namiot konferencyjny na dziedzińcu Muzeum, miejsca siedzące

DODATKOWE ATRAKCJE:
– warsztaty szermierki szablą dla najmłodszych
– kuchnia polska i węgierska
– stoiska z literaturą historyczną

17 czerwca 2018 r.
Muzeum Wojska polskiego w Warszawie
Start: godz. 13.00
WSTĘP WOLNY

UWAGA – godziny mogą ulec zmianie!

Wydarzenie na FB: https://www.facebook.com/events/1849786091984583/

Planowane spotkania integracyjne w czerwcu i lipcu 2018 r.

Dwór w Gałkach

W dniu 30 czerwca, br. o godz. 11.00 zapraszamy na spotkanie we dworze Gałki. Dwór w Gałkach jest własnością mecenasa Waldemara Gujskiego (PTZ), a zlokalizowany jest w powiecie węgrowskim (mazowieckie). Więcej informacji o dworze i jego atrakcjach można znaleźć w poniższym filmie:

 

Dojazd do dworu (około 1,5 h od Warszawy, kierunek Siedlce) należy organizować na własną rękę, natomiast osoby nie posiadające transportu proszone są o kontakt z p. Iwoną Zawisza Chrzanowską (tel. 662 549 616). Po wizycie w Gałkach wybieramy się do Liwia, gdzie, po krótkim zwiedzaniu okolicy, planujemy zjeść obiad w karczmie.

Koncert w Żelazowej Woli

W dniu 15 lipca br. organizujemy wyjazd do Żelazowej Woli. W planach mamy zwiedzanie muzeum o godz. 11.00, koncert o godz. 12.00, a następnie obejrzymy kościół w Brochowie, gdzie został ochrzczony Fryderyk Chopin. Po zwiedzaniu planujemy posiłek. Dojazd również własnym transportem, dla chętnych postaramy się zorganizować miejsca w samochodach.

Liczymy, że spodobają się Państwu proponowane przez nas spotkania integracyjne. Wszystkie osoby zainteresowane udziałem są proszone o zgłoszenie tego faktu do p. Iwony (mail lub telefon). Jest to istotne ze względów organizacyjnych. Jednocześnie informujemy, że w czerwcu spotkań związkowych już nie będzie, z uwagi na zbliżający się okres wakacyjny, zatem tym bardziej zapraszamy do udziału w nadchodzących wydarzeniach.

Oblicza naszej i waszej wolności

Tematem naszego spotkania w dniu 19 maja 2018 r. była prezentacja filmu pt. „Oblicza naszej i waszej wolności”, którą poprowadziła pani Edyta Maksymowicz.
 
Film Edyty Maksymowicz to opowieść o losach ludzi uwiecznionych na fotografiach zdeponowanych w Wilnie w Litewskim Archiwum Historycznym. Trzy albumy pochodzące z poł. XIX wieku zawierają 800 zdjęć, które trafiły na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO. Fotografie powstały na zlecenie generała Murawiowa „Wieszaciela”, w czasach, kiedy koszt jednego zdjęcia równał się wartości konia. Generał w taki sposób postanowił uwiecznić katów i… ofiary represji, które prowadził.

Reportaż wileńskiej dziennikarki Edyty Maksymowicz pt. „Oblicza naszej i waszej wolności” uzyskał nagrodę główną w kategorii „Reportaż” na II Zamojskim Festiwalu Filmowym „Spotkania z historią” w 2014 r.

Film ten można obejrzeć na stronach TVP pod linkiem. O zdjęciach można poczytać też pod tym linkiem.

 
Edyta Maksymowicz – litewska dziennikarka narodowości polskiej, autorka reportaży telewizyjnych i filmów dokumentalnych, producentka telewizyjna, działaczka społeczności polskiej na Litwie. Ukończyła filologię polską na Uniwersytecie Gdańskim. Po powrocie do Wilna przez jakiś czas wykładała na Uniwersytecie Wileńskim, po czym podjęła współpracę z redakcją programu „Rozmowy Wileńskie” w Telewizji Litewskiej. Po odbyciu w 1997 stażu dziennikarskiego w Warszawie rozpoczęła współpracę z Telewizją Polską. Wspólnie z Walentym Wojniłłą i Janem Wierbielem współtworzyła Polski Ośrodek Informacji w Wilnie „InfoRum” (pierwsze na Litwie polskie studio filmowo-telewizyjne).
 Od 1998 Edyta Maksymowicz jest korespondentką Telewizji Polskiej na Litwie i w krajach bałtyckich, współpracuje z programami informacyjnymi TVP. Od 2002 jest autorką magazynu polskiego „Album Wileńskie” w Telewizji Litewskiej. W 2007 została współautorką, reżyserem i prowadzącą programu informacyjno-publicystycznego „Wilnoteka” w TVP Polonia. W 2010 r. powołała polski portal multimedialny Wilnoteka, informujący o życiu społeczno-kulturalnym, gospodarczym i oświatowym Polaków na Litwie. Jest również producentką produkowanych w Wilnie programów Biełsat TV.

Plany Oddziału Warszawskiego

Pani Prezes Iwona Zawisza Chrzanowska, która prowadziła spotkanie poinformowała zebranych, że od czerwca do września wykładów i prelekcji nie będzie z powodu wakacji, ale spotykać będziemy się nadal w innych okolicznościach.
30 czerwca przewidziana jest wycieczka integracyjna do dworu w Gałkach koło Węgrowa i Liwia, natomiast 15 lipca będzie możliwość wspólnego uczestnictwa w koncercie chopinowskim w Żelazowej Woli. O szczegółach tych spotkań będziemy jeszcze informować.

Pomoc ofiarom pożaru Tatarskiej Jurty

Członkowie i sympatycy złożyli dar pieniężny na rzecz odbudowy po pożarze Tatarskiej Jurty w Kruszynianach. Kruszyniany to świadectwo współistnienia dwóch kultur i religii na terenie Rzeczypospolitej nieprzerwanie przez kilkaset lat. Tatarzy to wierni obywatele Rzeczypospolitej stający zawsze w Jej obronie, walecznie stawiając się na wezwanie również podczas wojny z bolszewikami w 1920 roku jak i w 1939 roku (Pułk Jazdy Tatarskiej). Gospodarstwo agroturystyczne Tatarska Jurta zyskało popularność wśród turystów z kraju i zagranicy zwłaszcza po wizycie w Kruszynianach brytyjskiego następcy tronu księcia Karola, który w marcu 2010 r. odwiedził miejscowość, a w programie miał też degustację specjałów kuchni tatarskiej właśnie w Tatarskiej Jurcie. Tatarska Jurta spłonęła doszczętnie 30 kwietnia bieżącego roku.

Na koniec spotkania Pan Prezes Michał Korsak poinformował o planach wydania książki z okazji setnej rocznicy odzyskania niepodległości przez Polskę. Jest to wspólna inicjatywa Związku Szlachty Polskiej, Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego i Zakonu Maltańskiego .

W spotkaniu uczestniczyło około 50 osób, m.in. goście z Litwy – Pan Czesław Malewski genealog z Wilna oraz Pan Antoni Gravrogk z Kowna, ktory jest potomkiem w prostej linii męskiej słynnego burgrabiego zamku w Birżach – Jeremiasza Grawroga.

Wspomnienia Bolesne 1917-1919

W dniu 14 kwietnia 2018 r. odbyło się dwuczęściowe spotkanie Warszawskiego Oddziału ZSzP. Pierwsza część, to zwołane przez Zarząd Walne Zgromadzenie. Zebrani członkowie mieli za zadanie wybrać dwie osoby do władz oddziału na miejsce osób, które złożyły rezygnacje. W wyniku głosowania Pan Robert Żmijewski został wybrany na Członka Zarządu w miejsce Pani Anny Borewicz-Khorshed, natomiast Pani Teresie Chrostowskiej-Sawickiej Walne powierzyło funkcję Członka Komisji Rewizyjnej, w miejsce Pana Tadeusza Łaguny.

Po krótkiej przerwie Prezes Zarządu Głównego ZSzP Pan Michał Korsak przedstawił dotychczasowe osiągnięcia Zarządu pod swoim kierownictwem oraz plany ZSzP na najbliższą przyszłość.
Kwintesencją drugiej części sobotniego spotkania była prelekcja Pana Henryka hr. Grocholskiego, który zaprezentował książkę swojej prababci, Zofii z hr. Zamoyskich Tadeuszowej hr. Grocholskiej (1866–1957) pod tytułem „Wspomnienia Bolesne 1917-1919„.
 
„Wspomnienia bolesne…” to opis dramatycznych przeżyć z lat 1917–1919, ściśle powiązanych z wydarzeniami historycznymi, które wówczas miały miejsce, m.in. rewolucją bolszewicką i próbami utworzenia niezależnego państwa ukraińskiego. To za ich sprawą dom autorki w Strzyżawce koło Winnicy splądrowano i spalono, a członków rodziny Grocholskich prześladowano, aresztowano i wielokrotnie grożono im śmiercią. Przez dwa lata cała rodzina żyła w nieustannym napięciu, pośród ciągłych rewizji i terroru. Wreszcie w 1919 roku Grocholscy na zawsze opuścili Ukrainę, po dwustu latach obecności na tych ziemiach.

Autorka spędziła na Podolu trzydzieści lat. Poślubiła w 1886 roku Tadeusza hr. Grocholskiego (1839–1913), społecznika i utalentowanego malarza. Wraz z mężem zamieszkała w pięknie położonym nad rzeką Boh strzyżawieckim pałacu. Tam na świat przychodziły jej dzieci: Tadeusz (1887–1920), Remigiusz (1888–1965), Zofia (1889–1969), Michał (1891–1924), Anna (1892–1977), Henryk (1896–1939) i Ksawery (1903–1947). Zamęt rewolucji 1917 roku położył kres bezpiecznej rodzinnej przystani. Dom został doszczętnie zniszczony, a jego mieszkańcy – rozproszeni. Te wszystkie przeżycia skłoniły Zofię Grocholską do spisania bolesnych wspomnień, które w setną rocznicę opisywanych zdarzeń podał do druku jej prawnuk – Henryk Grocholski.

Książkę można nabyć pod tym linkiem.